رژیم دمایی و رطوبتی مناسب برای انسان در تابستان و زمستان: فیزیولوژی، تنظیم دما و راحتی مقدمه: هموستاز در محیطی در حال تغییر بدن انسان دمای داخلی ثابتی حدود ۳۶.۶-۳۷.۰ درجه سانتی‌گراد را بدون توجه به شرایط بیرونی حفظ می‌کند، یعنی خونگرم است. این امر از طریق سیستم پیچیده تنظیم دما حاصل می‌شود که عنصر کلیدی آن تبادل حرارت با محیط اطراف است. پارامترهای مطلوب دما و رطوبت، اعداد ثابت و جهانی نیستند بلکه دامنه‌ای پویا هستند که در آن سیستم تنظیم دما به طور مؤثر بدون فشار اضافی بر سیستم قلبی-عروقی و تنفسی عمل می‌کند و حس راحتی ذهنی را فراهم می‌آورد. این پارامترها در تابستان و زمستان به دلیل تفاوت در پوشش، فعالیت و سازگاری بدن متفاوتند. پایه فیزیولوژیکی راحتی: تعادل تولید و دفع حرارت دفع حرارت از چهار مسیر اصلی انجام می‌شود: همرفت (حدود ۳۰٪) — انتقال حرارت به هوایی که پوست را می‌پوشاند. تابش (حدود ۴۵٪) — انتشار اشعه‌های مادون قرمز. تبخیر (حدود ۲۰٪) — تعریق. هدایت حرارتی (کم اهمیت) — تماس با اشیاء سردتر. رطوبت هوا به طور بحرانی بر کارایی خنک‌سازی تبخیری تأثیر می‌گذارد. در رطوبت بالا، عرق تبخیر نمی‌شود و از پوست جاری می‌شود و عملکرد خنک‌کنندگی خود را انجام نمی‌دهد که منجر به گرمای بیش از حد می‌شود. در رطوبت بسیار پایین، تبخیر بیش از حد رطوبت از غشاهای مخاطی و پوست رخ می‌دهد که باعث خشکی و ناراحتی می‌شود. رژیم مطلوب تابستانی: تأکید بر خنک‌کنندگی تبخیری در فصل گرم که بدن برای دفع حرارت اضافی تنظیم شده است، پارامترهای بهینه تغییر می‌کنند. دمای هوا: برای حالت استراحت با پوشش سبک (شلوارک، تی‌شرت) دامنه بهینه ۲۳-۲۶ درجه سانتی‌گراد است. در این بازه، تنظیم دما عمدتاً از طریق همرفت و تابش انجام می‌شود بدون تعریق فعال. در فعالیت بدنی، دمای بهینه کاهش می‌یابد (۲۰-۲۳ درجه) تا تولید حرارت افزایش‌یافته را جبران کند. رطوبت نسبی هوا: پارامتر کلیدی. دامنه بهینه ۴۰-۶۰٪ است. در این مقادیر تبخیر عرق به طور مؤثر انجام می‌شود. بالاتر از ۷۰٪: حتی در دمای ۲۶-۲۷ درجه احساس گرما و خفگی ایجاد می‌شود زیرا عرق تبخیر نمی‌شود. شاخص دما-رطوبت (Heat Index) که توسط هواشناسان استفاده می‌شود نشان می‌دهد که در رطوبت ۸۵٪ و دمای ۳۰ درجه، احساس ذهنی معادل ۳۸ درجه گرمای «خشک» است. پایین‌تر از ۳۰٪: هوا خشک احساس می‌شود، ... Читать далее