Babanın yerini alan büyükbabanın rolünün tehlikesi: aile sınırlarının ihlali ve psikolojik riskler
Giriş: yer değiştirme olarak aile sistemindeki sistematik arıza
Büyükbabanın, ayrı yaşayan kızı (büyükbabanın torunu) olan babanın yerine geçmeye aktif olarak çalıştığı durum, sistemik aile terapisi literatüründe "hiyerarşik sınırların ihlali" ve "nesillerin karışması" olarak bilinen karmaşık bir psikolojik ve ailevi fenomendir. Bu sadece bir "yardım" ya da "ilgi" değil, çocuk, anne ve büyükbaba üçgenindeki tüm katılımcılar için uzun vadeli olumsuz sonuçlar doğurabilecek yapısal bir disfonksiyon biçimidir. Tehlike, büyükbabayla yakın ilişkide olmaktan değil, sosyal rollerin ve duygusal bağların çarpıtılmasındadır.
1. Çocuk-ebeveyn alt sistemi ve hiyerarşinin ihlali
Murray Bowen’ın aile sistemleri teorisine göre, sağlıklı aile, net ama geçirgen sınırları olan alt sistemlerden (eşler, ebeveynler, çocuklar) oluşan bütünsel bir organizma olarak işler. Geniş aile sisteminin bir parçası olan büyükbaba, normalde torunların yetiştirilmesinde destekleyici ancak merkezi olmayan bir rol üstlenir.
Tehlikeler:
Annenin ebeveyn otoritesinin zayıflatılması: Büyükbaba, baba işlevlerini (katı disiplin, önemli kararların alınması, aşırı finansal destek) üstlendiğinde, istemeden annenin baş yetişkin rolünü değersizleştirir. Bu durum, çocukta büyükbabanın otoritesine dayanan manipülatif davranışların öğrenildiği "büyükbaba-çocuk anneye karşı" koalisyonuna yol açabilir.
"Eksik üçüncünün" yaratılması: Baba figürü, ayrı yaşasa bile, çocuğun zihninde sembolik yerini korumalıdır. Büyükbabanın aktif yer değiştirmesi bu boşluğu doldurur, çocuğun ebeveynlerin boşanma/ayrılık gerçeğini bütünleştirmesine ve babayla kendi, kısıtlı da olsa, ilişkisini kurmasına engel olur. Bu, sağlıklı ayrışma sürecini ve baba imajının objektif oluşumunu bloke eder.
Uygulama örneği: Büyükbaba düzenli olarak torununu okuldan almaya, anne yerine veli toplantılarına katılmaya ve onun katılımı olmadan boş zamanını planlam ...
Читать далее