قانون رومی نه تنها مجموعه‌ای از قوانین یک تمدن باستانی است. این پایه‌ای است که تمام سیستم‌های حقوقی قاره‌ای (رومان-گермانی) که در بیشتر کشورهای اروپا، آمریکای لاتین، روسیه و بسیاری از کشورهای دیگر عمل می‌کنند، بر آن بنا شده‌اند. حتی سیستم حقوقی انگلوساکسون (قانون عادی) نیز از تأثیرات غیرمستقیم آن بهره‌مند شده است. عباراتی مانند «فرض بی‌گناهی»، «مالیات واجب است» و معروف‌ترین اصل «ex injuria jus non oritur» از وکلا رومی آمده‌اند. یک‌تایی از قانون رومی در اینجا بود که برای اولین بار در تاریخ، حقوق را از دین و اخلاق جدا کرد و آن را به یک سیستم رسمی و منطقی تبدیل کرد. رومی‌ها ساختارهای حقوقی ایجاد کردند که به قدری عمومی بودند که پس از سقوط امپراتوری خود نیز باقی ماندند و پایه‌ای برای حقوق زمان جدید شدند. 1. تقسیم‌بندی قانون رومی تحول قانون رومی بیش از یک هزار سال (از قرن هشتم قبل از میلاد تا قرن ششم میلادی) را در بر می‌گیرد. چندین دوره کلیدی مشخص می‌شوند. دوره باستان‌شناختی (753–367 سال قبل از میلاد) قانون این دوره به نام «قانون کویریتوس» (jus Quiritium) شناخته می‌شود. این قانون به شدت رسمی بود، ماهیت مقدس داشت و تنها برای شهروندان رومی (کویریتوس‌ها) قابل دسترسی بود. منابع اصلی آن عادات پیشینیان (mores maiorum) و قوانین دوازده تایی (451–450 سال قبل از میلاد) بودند — اولین نوشته‌های قانونی رومی که برای محدود کردن سرکشی کاهنان پاتریسیان انجام شد. این قوانین بر روی تخته‌های برنجی بریده شده و در میدان اصلی رم — فوروم — نمایش داده شدند. دوره کلاسیک (367 سال قبل از میلاد – 235 سال میلادی) این دوره شکوهمندی حقوقی روم بود. این دوره با قانون پیتهلیوس (326 سال قبل از میلاد) که بدهی‌بندگی را برای شهروندان رومی منتفی کرد، آغاز شد. دقیقاً در این دوره، مؤسسات اصلی‌ای که ما همچنان از آن‌ها استفاده می‌کنیم، شکل گرفتند: حقوق قراردادی، حقوق مالکیت، ارث، تعهدات از جرایم (جرایم). رhetoric و حقوق به هنرهای برتر تبدیل شدند. معروف‌ترین وکلا این دوره شامل گای، پاپینیان، پاول، اولپین و مودستین بودند. کارهای آن‌ها بعداً به عنوان پایه‌ای برای کدیفیکاسیون مشهور قرار گرفتند. دوره پسا-کلاسیک (235–476 سال میلادی) این دوره دوره بحران و حکومت مطلق (حکومت مطلق) بود. قانون جایگزین شده و فرمالیسم ... Читать далее