نام آلفرد نوبل در سراسر جهان به دلیل جایزهای که به عنوان معادل بالاترین تشخیص علمی و انسانی شناخته میشود، شناخته شده است. اما پشت این نماد، یک درام شخصی، بیوگرافی متناقض و دورانی از پیشرفت علمی سریع وجود دارد که اختراعات میتوانستند هم خوبی و هم تخریب به همراه داشته باشند. سرنوشت نوبل — داستان مردی است که ایدههای او نه تنها صنعت قرن نوزدهم را تغییر داد، بلکه درک اخلاقی علم را نیز تغییر داد.
خاستگاه و سالهای اولیه
آلفرد برنارد نوبل در سال ۱۸۳۳ در استکهلم به دنیا آمد. او در خانوادهای از مخترع و مهندس، ایمانوئل نوبل، به دنیا آمد. پدر آینده دانشمند با توسعه مینهای زیر آب و ماشینهای ساختمانی مشغول بود، و مادر او، اندریتا نوبل، در زمانی که کسب و کار پدرش به طور موقت کاهش یافت، امور خانواده را مدیریت میکرد. دوران کودکی آلفرد در محیطی از آزمایشهای فنی و نوسانات مالی گذشت — ترکیبی که استقامت و تمایل او به تحقیقات مستقل را شکل داد.
پس از نقل مکان خانواده به سن پترزبورگ، جایی که ایمانوئل نوبل سفارشات دولتی برای توسعههای نظامی دریافت کرد، آلفرد آموزش عالی برجستهای دریافت کرد. او زودتر از دیگران به شیمی و فیزیک علاقهمند شد، چندین زبان را به خوبی میدانست و نیکولای زینین، شیمیدان معروف روس، معلم او شد. حتی در آن زمان، نوبل فهمید که ترکیب تفکر مهندسی و دانش شیمی میتواند پایهای برای دستیابی به کشفیات بزرگ باشد.
اختراعی که جهان را تغییر داد
نقطه عطف در زندگی نوبل آشنایی او با نیتروگلیسرین — یک ماده انفجاری قوی اما بسیار ناپایدار بود. در اواسط قرن نوزدهم، نیتروگلیسرین اغلب به فاجعههای مختلف منجر میشد، آزمایشگاهها را نابود میکرد و محققان را از زندگی محروم میکرد. نوبل نیز چندین بار از چنین فجایعی جان سالم به در برده است، از جمله مرگ برادر خود امیل. این رویدادها نه تنها او را متوقف نکرد، بلکه اشتیاق او را برای کنترل انفجار افزایش داد.
در سال ۱۸۶۷، نوبل دینامیت را اختراع کرد — ترکیبی از نیتروگلیسرین با خاک کیسلگور، که ماده را پایدار و قابل استفاده کرد. این اختراع انقلاب ایجاد کرد: دینامیت به ابزاری برای ساخت تونلها، جادهها و معادن تبدیل شد و توسعه دوران صنعتی را تسریع کرد. اما در عین حال، راهی برای فرماهای ویرانگرتر جنگ به انسانیت باز کرد. نوبل نیز به طور عمیق به دوگ ...
Читать далее