Toplulukta Altruizm: Toplumsal Davranışın Paradoksları ve Topluluk Nörobilimi
Giriş: "Halk Psikolojisi"nden Toplumsal Davranışa
Klasik kalabalık davranış teorileri (G. Le Bon, G. Tarde, S. Moscovici) kalabalığın irrationalliğini, bireyselliğini kaybetme eğilimini ve yıkıcı eylemlere yatkınlığını vurgulamaktadır. Ancak modern sosyal psikoloji ve nörobilim araştırmaları, kalabalıkta yüksek belirsizlik ve stres koşullarında yabancılara yardım eden güçlü altruistik formların da eşit olasılıkla ortaya çıkabileceğini göstermektedir. Bu fenomen, bir paradoks oluşturur: saldırı için besleyici olarak kabul edilen ortam, kahramanlık için katalizör haline gelir. Kalabalıkta altruizm, istisna değil, biyolojik önkoşullar, sosyal bağlam ve aşırı durumlarla çatışma sonucu ortaya çıkan sistemik bir özelliktir.
1. Nörobilimsel Temeller: Empati ve "Küçük Hayvan Instinkti"
Kalabalıkta altruistik arzuları açıklayan ana mekanizma, insanın nörobilimsel temellere sahip olan empati reaksiyonudur.
Yansıtıcı nöronlar ve insuloidea. Başka bir kişinin acı görmesi halinde, kendi acı yaşama durumunda etkin olan aynı nöronal ağlar aktive edilir (önde insuloidea, ön omurga korteksi). Kalabalıkta, duyguların mímik, poz, ses yoluyla nevrotik olarak iletilmesi (duygusal bulaşma) ile bu aktivasyon çok güçlü ve anında olabilir. Kalabalık bu anlarda "belirsizleştirmez", aksine, yabancının acısını hiperpersonalize eder, fiziksel olarak hissedilir hale getirir.
Oktsitoksin ve dopamin. Kalabalıkta stresli bir durum, sadece bağlılıkla değil, aynı zamanda dış tehdit koşullarında işbirliği için artan güven ve hazırlıkla ilgili olan bir nöropепitit olan oktsitoksinin salgılanmasına neden olabilir. Yardım etme eylemi, ödül sisteminin (ventral striatum) başlatılması ve dopaminin serbest bırakılması ile birlikte başlatılır. Bu şekilde, beyin, hatta kaotik bir ortamda bile bireyin prososyal eylemine ödül verir.
İlginç bir gerçek: 2013 yılında Boston Maratonu terakatları sonrasında yapılan bir araştırma, pani ...
Читать далее